Jak stwierdzono wcześniej, zestaw protokołów jest zbiorem protokołów, które współpracują ze sobą w celu zapewnienia kompleksowych usług komunikacyjnych w sieci. Zestaw protokołów może być określony przez organizację standaryzacyjną lub opracowany przez producentów sprzętu sieciowego.
Protokoły IP, HTTP, DHCP są częścią zestawu protokołów Internetu znanego jako TCP/IP (ang. Transmission Control Protocol / Internet Protocol). Zestaw protokołów TCP/IP jest standardem otwartym, co oznacza, że protokoły te są ogólnie dostępne, a każdy producent może zaimplementować je w swoim sprzęcie lub oprogramowaniu.
Standardem nazywamy proces lub protokół, który jest zaakceptowany przez przemysł sieciowy i ratyfikowany lub zatwierdzony przez organizację standaryzacyjną. Wykorzystywanie standardów przy projektowaniu i implementacji protokołów zapewnia poprawną współpracę produktów różnych producentów. Jeżeli podczas implementacji protokołu w danym produkcie nastąpią jakieś odstępstwa od standardu, produkt ten może nie być w stanie komunikować się poprawnie z urządzeniami innych dostawców.
Taka sytuacja może wystąpić w przypadku, gdy jedna strona kanału komunikacyjnego wykorzystuje protokół opisujący komunikację jednokierunkową, a druga strona protokół zarządzający komunikacją dwukierunkową.
Niektóre protokoły są protokołami firmowymi (prywatnymi). W tym znaczeniu "prywatne" oznacza, że jedna firma lub producent kontroluje całkowicie format protokołu oraz jego funkcjonowanie. Niektóre prywatne protokoły mogą być wykorzystywane przez inne organizacje, ale tylko za zgodą właściciela. Inne mogą mieć zastosowanie tylko w sprzęcie tworzonym przez właściciela danego protokołu. Przykładami firmowych "prywatnych" protokołów są AppleTalk i Novell Netware.
Czasami w celu stworzenia własnego, unikatowego protokołu może współpracować ze sobą kilka firm. Nie jest niczym niezwykłym dla producenta (lub grupy producentów) opracowanie własnego protokołu w celu zaspokojenia potrzeb swoich klientów, a później uczestnictwo w pracach przekształcających ten protokół w otwarty standard. Przykładem takim może być protokół Ethernet, który pierwotnie był opracowany przez Boba Metcalfe w firmie XEROX Palo Alto Research Center (PARC) w 1970 roku. W roku 1979, Bob Metcalfe założył własną firmę, 3Com, współpracującą z Digital Equipment Corporation (DEC), Intel i Xerox, w celu promocji "DIX" jako standardu Ethernet. W 1985 roku, Instytut Inżynierów Elektryków i Elektroników (ang. IEEE, Institute of Electrical and Electronics Engineers) opublikował standard IEEE 802.3, który był niemal identyczny jak standard Ethernet. Dziś, 802.3 jest powszechnie stosowanym standardem w sieciach lokalnych (LAN). Ostatnio, innym przykładem takiego działania jest udostępnienie przez firmę Cisco protokołu routingu EIGRP jako dokumentu RFC w celu zaspokojenia potrzeb klientów, którzy pragną korzystać z tego protokołu w sieci złożonej z routerów pochodzących od różnych producentów.